Archief

Marco van Duyvendijk, Charlotte Dumas & Gertjan Kocken.7 juni 2003 / 24 augustus 2003

De Eerste Ronde
Deze zomer presenteert huis Marseille onder de titel De Eerste Ronde drie jonge Nederlandse fotografen die ieder een zeer markante positie in de fotografie vertegenwoordigen. Hun overeenkomst is dat ze zich alledrie een onderwerp eigen hebben gemaakt en dit gegeven in hun foto's consequent hebben uitgewerkt en verdiept.

Charlotte Dumas
Charlotte Dumas (1977) maakt portretten van dieren. Zo heeft ze op monumentaal formaat politiehonden gefotografeerd en werkt ze de laatste jaren heel gericht aan een oeuvre van portretten van paarden. Ze studeerde in 2000 af aan de Rietveldacademie en sloot in 2002 haar werkperiode aan de Rijksakademie voor Beeldende Kunsten, Amsterdam, af. Charlotte Dumas zoekt in haar portretten van deze dieren naar hun specifieke karakter. Daarom trekt ze langere tijd met hen op om zo een band met hen op te bouwen die haar langzaam maar zeker tot het maken van het meest wezenlijke portret brengt. Intimiteit met de dieren is van essentieel belang voor haar werkwijze. Zowel de politiehonden als de paarden van de bereden politie staan in een heel specifieke relatie tot de mens. Aan de ene kant worden ze getraind om mensen te beschermen, aan de andere kant moeten ze kunnen aanvallen of orde houden wanneer dat nodig is. De tweeslachtigheid van dit spanningsveld - het dier als toonbeeld van zowel trouw als dreiging - is een gegeven dat Dumas intrigeert.

Marco van Duyvendijk
Marco van Duyvendijk (1974) is een colorist pur sang. Een geraffineerd kleurgebruik en een warm palet kenmerken de foto's die hij op zijn lange reizen door Oost-Europese landen maakt. Sinds hij na zijn afstuderen een jaar in Roemenië heeft gewoond en daar niet alleen de taal heeft geleerd maar vooral ook veel heeft gefotografeerd, noemt hij zich fotograaf. Zijn fascinatie voor Oost-Europa begon na de val van de Berlijnse Muur in 1989 en de daaropvolgende ontwikkelingen in die landen - de eerste grote internationale gebeurtenissen die hij bewust meemaakte en hem als tiener al snel zeer interesseerden. Zijn eerste liefde was voor Litouwen waar hij een half jaar tijdens zijn studie verbleef. Daar ligt de grondslag voor zijn zeer persoonlijke portretten van de mensen, die hij op zijn pad tegenkomt. In Roemenië heeft hij dit tot specialisme verfijnd in de portretten van (straat)kinderen die hij elk jaar weer opzoekt. Voor Van Duyvendijk is een persoonlijk contact met de geportretteerde essentieel voor het welslagen van de foto. Dit is ook noodzakelijk omdat zijn handmatige middenformaat-camera hem noopt heel dichtbij te komen. Hoewel Van Duyvendijk vaak met schrijnende, veelal uitzichtloze situaties wordt geconfronteerd, geeft hij in zijn foto's nooit een oordeel en blijft het menselijke aspect hoofdzaak.

Gertjan Kocken
Gertjan Kocken (1971) fotografeert landschappen, maar hij kiest deze nooit vanwege hun pittoreske kwaliteiten. Het zijn landschappen met een betekenis. Kocken studeerde in 1998 af aan de Koninklijke Academie in Den Haag en ontving in 2002 de Aanmoedigingsprijs Fotografie van het Amsterdamse Fonds voor de Kunst. Hij fotografeerde hangplekken, afwerkplekken en begrenzingen van psychiatrische instellingen (langs spoorlijnen). In huis Marseille presenteert hij voor het eerst een ruime selectie uit zijn foto's van plekken waar grote rampen zijn voorgevallen, waarbij veel mensen zijn omgekomen door een combinatie van technisch en menselijk falen. Op het eerste gezicht zijn het foto's van landschappen waar niets opmerkelijks aan te zien is, behalve dat ze misschien wel heel onnadrukkelijk zijn. De beschouwer wordt niet gedwongen in een bepaalde richting te kijken, maar kan onbeperkt in het beeld ronddwalen. Elke onheilspellende verwijzing naar de ramp die op die plek gebeurd is ontbreekt in het beeld; de foto is lang na dato gemaakt. Maar zodra je de plaatsaanduiding bij alle foto's hebt gelezen, wordt je blik gekleurd. Deze kennis gecombineerd met het gegeven dat deze foto's het landschap in ogenschijnlijk totale onschuld tonen, geven een ongemakkelijk gevoel en zetten de beschouwer aan tot reflectie. De herinnering neemt de overhand op de realiteit. Kocken zei hier ooit over in een interview: "Het gaat in mijn werk over het verschil tussen zien en weten, over de spanning tussen het getoonde beeld en de feitelijke kennis over die plek".

Opening
Tijdens de opening gaat Hans Aarsman in debat met de drie fotografen.

Vormgeving drukwerk: Mart. Warmerdam