Archief

Lady Hawarden & Sarah Jones3 maart 2000 / 7 mei 2000

Clementina Lady Hawarden (1822-1865) & Sarah Jones (geb. 1959)
Zielsverwanten in de Fotografie

In de komende tentoonstellingen staat het werk van twee Britse fotografen centraal. Het verschil tussen de Victoriaanse Lady Hawarden en de hedendaagse kunstenares Sarah Jones had niet groter kunnen zijn, toch is hun thematiek zo verwant dat een periode van ruim 130 jaar fotografiegeschiedenis ermee wordt overbrugd. De studies in licht en expressie die Lady Hawarden van haar opgroeiende dochters maakte, weerspiegelen in Sarah Jones's zorgvuldig geënsceneerde portretten van jonge vrouwen in kamers en tuinen. De kleine, warmbruine beelden van Lady Hawarden contrasteren sterk met de monumentale kleurenfoto's van Sarah Jones. Niettemin weten beide fotografen een vergelijkbare spanning te creëren waarin verborgen betekenissen een belangrijke rol spelen. Met deze tentoonstellingen in huis Marseille krijgt het publiek voor het eerst de mogelijkheid om het werk van Sarah Jones (periode 1995-1998) te bekijken in samenhang met de foto's van Lady Hawarden die tussen 1857 en 1864 zijn ontstaan.

Foto's van Clementina Lady Hawarden zijn vorig jaar te zien geweest in de Canon Photography Gallery van het Victoria & Albert Museum te Londen, tevens samensteller van de tentoonstelling onder de titel Clementina, Lady Hawarden, Studies from Life 1857-1864. Dankzij de schenking in 1939 van 775 foto's door een kleindochter van Lady Hawarden, is dit museum in het bezit van bijna haar gehele oeuvre. Haar positie als welgestelde vrouw van een Ierse grootgrondbezitter stelde Lady Hawarden in staat deze dure en tijdrovende hobby te beoefenen. Dat zij haar werk als fotograaf niettemin serieus nam blijkt uit haar deelname aan fotografie-tentoonstellingen waar haar foto's naast die van professionele fotografen hingen. Bovendien was Lady Hawarden een van de eerste vrouwen die lid mocht worden van de prestigieuze Royal Photographic Society.

Museum Folkwang in Essen heeft in nauwe samenwerking met Sarah Jones een solo-expositie ingericht. Deze tentoonstelling bestaat uit 15 werken, geselecteerd uit 4 verschillende series die Jones de afgelopen vijf jaar heeft gemaakt. In huis Marseille zal deze tentoonstelling worden aangevuld met drie werken uit de eigen collectie: The House (Francis Place) II (1997), The Dining Room Table (Mulberry Lodge) I (1998) en de onlangs verworven foto The Garden (Mulberry Lodge) IV uit 1997. Dit zijn dubbelportretten van meisjes van een jaar of 15 – ongeveer dezelfde leeftijd als de dochters van Lady Hawarden – die poseren in kamers en tuinen, herkenbaar als een middle class omgeving. Sarah Jones werkt met niet-professionele modellen in het huis van de ouders van een van hen, in de buurt van Londen. Zowel de ruimtes als de modellen zijn minutieus geënsceneerd en in kleur op elkaar afgestemd. De meisjes hebben veelal een in zichzelf gekeerde houding aangenomen waardoor er een bepaalde relatie ontstaat tussen hen zelf en hun omgeving. Dit heeft een even vervreemdend als indringend resultaat dat wordt versterkt door de scherpte van de opname en het vierkante formaat van de foto's: standaard 150 x 150 cm. De beschouwer wordt als het ware het beeld ingezogen en begint deel uit te maken van het zowel huiselijke als theatrale tableau vivant dat Sarah Jones heeft gecreëerd. Het seriematige aspect van de foto's benadrukt het gevoel van drama en verhaal. Dit komt meer expliciet naar voren in de serie Consulting Room (1995) en Consulting Room (Couch) (1997) waarin Jones de behandelkamer en sofa van de psychiater heeft gefotografeerd. Deze foto's werken als een landschap. De ruimte fungeert hier als stille getuige van uitgesproken verhalen en onverwerkte gebeurtenissen.

Opening en rondleiding
De tentoonstelling wordt op vrijdag 3 maart om ca. 17.00 uur geopend door Mark Haworth-Booth, conservator fotografie van het Victoria & Albert Museum Londen. Op zaterdag 4 maart geeft hij om ca. 11.30 uur een lezing in huis Marseille, waarna er mogelijkheid is een rondleiding van Sarah Jones te volgen.

Vormgeving drukwerk: Marten Jongema